Бойы қысқа болса да жаудан жасқанбаған

06.05.2009 10:51

Біз үйіне барғанда Алтай ата (суретте) омырауына медальдарын рет-ретімен қыстырып, Ұлы жеңістің 64 жылдық мерекесіне дайындық жасап отыр екен. Жасы 83-тен асса да ештеңеге сүйенбей орнынан тік тұрып амандасқанына қарап қарияның денсаулығы мықты екенін түсіндік.

Алтай Жәнібековтің қаншама жылдан бері газет-журналдардың тігіндісін жинайтынын бүкіл ауылдастары біледі. Үйін таба алмай жүргендер сұрайтын болса, жастардың өзі «Е-е, анау газет жинайтын ветеран ата ма?» – деп жөн сілтеп жіберетініне өзіміз куә болдық.

Жұрт айтса айтқандай-ақ, Алтай атаның үйі толы газеттер. «Егемен Қазақстан», «Оңтүстік Қазақстан», «Юный техник», «Вокруг света», газет-журналдарының тігінділеріне қоса «Замана» газетінің біріншіден бастап қазірге дейінгі сандарының барлығы бар. Бір қатарға қолбасшылар туралы, екінші қатарға діни кітаптар, үшінші қатарға өлеңдер жинақтарын, төртінші қатарға прозалық шығармаларды, бесінші қатарға айтыстарды жинаса, тағы бір қатарға өзі әлі оқып үлгермеген кітаптарды қойыпты. Бізді тағы да бір сүйсіндіргені, «Замананың» «Жас дәурен» деген атпен алғашқы шыққан нөмірлерін де осы Алтай атаның архивінен табуға болады.

«Бұларды уақытым болған кезде оқимын, – дейді қария. – Газет таратушылар кейде «Замананы» әкелмей қояды. Ондай кезде іздеп барап тапқызып аламын. Көзілдірік дегенді пайдаланып көрген емеспін. Дәрі де ішпеймін. Өзім сұранып 16 жасымда соғысқа кеттім. Бойым кішкентай, құлағым қалқиған арық бала едім, ешкім мені соғысқа алады деп ойлаған жоқ. Бірақ өзім сұранған соң шығар, жолым болды. Әскерде бойым мылтықпен бірдей болып, басындағы пышағы менен жоғары тұратын. Сонда да жауға қарсы шығып, жеңіп қайттық. Жеңістен кейін тағы бес жыл Берлинде тәртіп орнату үшін әскерде қалдым».

Атаның сөзіне қарағанда ол кісі үшін соғыстағы ең қиыны Одер өзенінен өтер сәт болыпты.

«Өзеннің екі жағындағы сегіз танкке бекітілген жуандығы білектей темір трос арқылы көшпелі көпір жасалатын, – дейді қария. – Командирлер төменге қарамауға бұйырады. Бірақ қарамау мүмкін емес. Өзеннің суы өліктердің көптігінен аға алмай көп жерінен бөгеліп қалғанын да сол кезде көрдік. Ол жерде қираған танк пен зеңбірек, ұшақ сынықтары, сынған ағаштар адам өліктерімен бірге араласып жатты. Солардың арасымен жылыстап аққан қан өзен суына қосылатын.

Осындай от пен оқтың ортасында жүргенде қасымда Төлеп Шынықұлов есімді жолдасым болды. Екеуміздің де қарындастарымыз бар еді. Елге тірі қайтқанымыз екіншіміздің қарындасымызға үйленіп, отбасымызға көмек беруге серттескенбіз. Құдай сақтап екеуміз де соғыстан аман қайттық. Мен пысықтау болсам керек, Төлеп досымның қарындасы Күлішаймен отбасын құрдым. Төлеп келісімін берді. Құдайға шүкір, қазір бәйбішеден туған ұл-қыздардан 33 немере мен 16 шөберем бар».

Соғыс жылдары алған «Варшаваны азат еткені үшін», «Берлинді алғаны үшін» медальдарына қоса қазір Ресей, Украина, Қазақстан Республикаларының көптеген медальдары Алтай ата омырауының сәнін келтіріп тұр.

Немересі Шоқан атасының денсаулығы мықтылығын бес уақыт намазын қаза қылмайтындығымен түсіндіреді. Бәлкім бұл да рас шығар. 83 жасында орнынан таяқсыз тұрып, газеттерді көзілдіріксіз оқитын Алтай атаның қажырлылығына біз де сүйсіндік.

Біз ол кісіні және басқа да майдангер аталарымызды алдағы келе жатқан мерекелерімен құттықтаймыз. Немере-шөберелеріңіздің қызығын көріңіздер, қадірлі майдангер аталар!

Ұ. ҮМБЕТ.

Пікір қосу

JComments